Orale antibiotica en risico op colon- of rectumkanker
Bij een grondige analyse van de Britse medische archieven hebben vorsers ontdekt dat zelfs één behandeling met antibiotica het risico op ontwikkeling van colonkanker tien jaar later licht verhoogt, maar niet het risico op rectumkanker.
Om de correlatie te analyseren tussen antibiotica en colorectale kanker, zijn de vorsers uitgegaan van de gegevens van de Clinical Practice Research Datalink (CPRD), een van de grootste gegevensbanken van geanonimiseerde elektronische medische dossiers ter wereld. De CPRD bevat informatie over meer dan 11 miljoen patiënten in het Verenigd Koninkrijk, waaronder gegevens over de diagnose en het voorschrijven van geneesmiddelen. Dit is de eerste populatiestudie die het verband tussen behandeling met antibiotica en het risico op colorectale kanker heeft onderzocht. Tijdens een periode van 23 jaar, meer bepaald van 1 januari 1989 tot 31 december 2012, werden 28.890 gevallen van colorectale kanker geregistreerd.
Elke patiënt met colorectale kanker werd vergeleken met tot vijf gezonde controlepersonen van dezelfde leeftijd, hetzelfde geslacht en van wie de huisarts zijn praktijk had op dezelfde plaats, bij wie nooit colorectale kanker was vastgesteld (n = 137.077). Vervolgens hebben ze in de medische dossiers gezocht naar risicofactoren voor colorectale kanker zoals obesitas, roken, drinken van alcohol en diabetes en het gebruik van antibiotica.
De vorsers hebben ontdekt dat de patiënten met colorectale kanker vaker één of meer bekende risicofactoren vertoonden. Bij statistische analyse met correctie voor die risicofactoren bleek dat de incidentie van colonkanker iets hoger was bij de patiënten die antibiotica hadden gekregen.
Er werd geen hogere incidentie van rectumkanker vastgesteld. Patiënten met rectumkanker hadden nagenoeg even vaak antibiotica gekregen als de controlepersonen.
Het risico op colonkanker was ongeveer 8% hoger na een cumulatieve behandeling met antibiotica van 15-30 dagen en was ongeveer 15% hoger na een cumulatieve behandeling met antibiotica gedurende 30 dagen of meer.
Er werd echter een negatieve correlatie waargenomen met rectumkanker: hoe langer de totale duur van behandeling met antibiotica en vooral bij een behandeling van 60 dagen of meer, des te lager het risico op rectumkanker.
Zhang J et al.: Oral antibiotic use and risk of colorectal cancer in the United Kingdom, 1989-2012: a matched case-control study. Gut microbiota 2019. http://dx.doi.org/10.1136/gutjnl-2019-318593; https://gut.bmj.com/content/early/2019/07/11/gutjnl-2019-318593