Marie Antoinette tot leven gewekt

BOEKEN

Reeds in 1932 schreef Stefan Zweig (1881-1942) deze biografie over Frankrijks misschien wel meest beruchte koningin, maar recent bracht uitgeverij IJzer een volledig herziene versie uit met passages waar noodzakelijk opnieuw vertaald uit het Duits. Daarin schetst de Oostenrijker op basis van briefuitwisselingen een accuraat portret van het leven van Marie Antoinette vanaf haar uithuwelijking op 14-jarige leeftijd aan de Franse dauphin Louis XVI, met wie ze samen onder de guillotine eindigde, gebukt onder de Franse Revolutie. We leren hoe Marie Antoinette, mede ingegeven door huwelijksfrustraties, de frivole koningin werd waarvoor zij vandaag vooral bekend staat, die baadde in de weelde maar weinig besef had van wat er zich in het revolutionaire Frankrijk afspeelde. Tijdens haar gevangenschap en laatste momenten in de Conciergerie krijgt de lezer een andere Marie Antoinette te zien: tot het laatste uitkijkend naar hulp, maar altijd waardig, nooit wanhopig - haar lot aanvaardend. Dat doet enigszins vermoeden dat Zweig tijdens zijn onderzoek op een kant van de Oostenrijkse is gestuit waarvoor hij zelf enige mate van respect had en die hij de lezer niet wilde onthouden.