Nog te vroeg voor oordeel over protontherapie
Het Federale Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg ging op zoek naar data die protontherapie zouden ondersteunen bij enkele indicaties voor volwassenen maar ving bot. Er zijn nog geen onderzoeken van goede kwaliteit beschikbaar.
Protontherapie lijkt een aantrekkelijk alternatief voor klassieke radiotherapie. De protonen kunnen veel gerichter worden gedeponeerd in de tumor en daar hun vernietigend werk verrichten. Omliggende weefsel worden veel beter gespaard.
Uitbreiding?
Vooral bij kinderen die veel kwetsbaarder zijn voor de negatieve effecten van klassieke radiotherapie ziet men protontherapie als een betere oplossing. Maar een KCE-studie van enkele jaren geleden kwam tot de bevinding dat er nog geen betrouwbare onderzoeksgegevens voorhanden waren om te bewijzen dat protontherapie effectiever is, of minder schadelijke bijwerkingen heeft.
Het Riziv betaalt protontherapie alleen in zeer beperkte gevallen terug. Jaarlijks worden er zo een vijftigtal dossiers goedgekeurd, voornamelijk van kinderen en adolescenten. Ze krijgen
de kosten van een protontherapie terugbetaald, die in het buitenland plaatsvindt.
België heeft nog geen centrum voor protontherapie. Maar binnenkort opent een er één zijn deuren in Leuven -, en ook in Charleroi is er centrum in aanbouw.
Mede met het oog daarop, wilde het Riziv weten of de terugbetaling eventueel kon worden uitgebreid naar nieuwe indicaties, met name voor volwassenen.
Geen betrouwbare gegevens
Het KCE lichtte de wetenschappelijke literatuur door, op zoek naar gegevens over protontherapie bij
- laaggradig glioom,
- kanker van de neusholte en de sinussen,
- hoofd- en halskanker,
- borstkanker bij vrouwen,
- pancreaskanker,
- leverkanker,
- recidiverende rectumkanker.
Maar de opbrengtst was teleurstellend. Er zijn nog geen resultaten van gerandomiseerde en gecontroleerde studies. De studies die er wel zijn, zijn van lage kwaliteit of erg kleinschalig.
Op grond daarvan kan men nog geen uitspraak doen over de effectiviteit en de veiligheid van protontherapie, en kan men niet zeggen of deze behandelingsmethode inderdaad met minder secundaire tumoren gepaard gaat, zoals men verwacht.
Er zijn nu wel een drietal gerandomiseerde en gecontroleerde studies lopende, en een grootschalige observationele studie die verschillende bestralingsmethoden bij solide tumoren met elkaar vergelijkt, gaat van start.
Maar de eerste resultaten mag u pas tegen 2017 verwachten.
Kankerregister
Daarom beveelt het KCE aan het huidige, voorzichtige terugbetalingsbeleid te handhaven. Gevallen worden elk afzonderlijk onderzocht door de Goedkeuringscommissie.
Het Kenniscentrum dringt verder aan op een uitgebreide rapportage in het Belgisch Kankerregister van de gevallen die ondertussen wel al behandeld worden met de protontherapie. Dat moet een voorwaarde zijn voor terugbetaling.
Het KCE pleit ook voor een Europees register.