Brussels GGZ-platform slaakt noodkreet over gedwongen opnamen
Het Overlegplatform Geestelijke Gezondheid Gebied Brussel-Hoofdstad trekt aan de alarmbel. De vier Brusselse diensten die gedwongen opnamen verwerken, moesten de laatste weken te veel moeilijke gevallen verwerken. Een werkgroep met de verschillende betrokken partijen vraagt overleg met de overheid om het systeem te versterken.
Van de 6.000 gedwongen opnamen die in België jaarlijks gebeuren, vinden er 1.000 tot 1.300 in Brussel plaats. Vier centra vangen deze gevallen op: UVC Brugmann, Ziekenhuis Erasme, Clinique Fond'Roy en CHJ Titeca. Ze moeten niet alleen te veel gevallen verwerken - ze krijgen vaak te maken met moeilijke, geagiteerde patiënten en met agressie op de dienst.
Dringende maatregelen
Een werkgroep van het Overlegplatform die zich buigt over de gedwongen opnamen, en waarin justitie, de spoeddiensten en de erkende opvangstructuren vertegenwoordigd zijn, vraagt nu dringende maatregelen.
Gedurende jaren is het aantal gedwongen opnamen steevast gestegen. De laatste drie jaar kon de werkgroep van het Overlegplatform de toestand stabiliseren door een snellere en betere triage, het zich houden aan de wettelijke criteria voor gedwongen opname, en door respectvolle samenwerking.
Maar de context van gedwongen opnamen werd steeds complexer: meer verpaupering, meer co-morbiditeit en meer agressie. De opvangstructuren werden kleiner en de toegang moeilijker. De gevallen van gedwongen opnamen zijn nu oververtegenwoordigd in de spoed en in de erkende opvangstructuren. Er is haast geboden bij een oplossing.
Zorgtraject
Er moet een speciaal zorgtraject voor gedwongen opnamen komen, vindt het Overlegplatform, en dat moet de structuren versterken die betrokken zijn vóór, tijdens en na de opname.
In het deel van het traject vóór opname moet er een versterking komen van de justitiediensten, een betere omkadering van de psychiatrische nooddiensten, en extra middelen voor de mobiele psychiatrische thuiszorg (artikel 107) die een doeltreffender preventie tot stand moet brengen.
Wat de fase van de opname betreft, moet de zorgintensiteit per bed bekeken worden: het personeel dat wordt ingezet moet afgestemd zijn op de complexiteit van de zorg.
Meer aandacht voor de opvangmogelijkheden van patiënten na de opname is ook belangrijk. Met het oog op meer levens- en zorgkwaliteit voor patiënten, én een sneller ontslag uit het ziekenhuis.
Inspelen op de reële vraag
Het Overlegplatform dringt daarnaast aan op een 'kadaster' van de beschikbare bedden voor gedwongen opnamen. Dat moet duidelijk maken hoe het aanbod inspeelt op de reële vraag. Het zorgtraject voor gedwongen opnamen moet misschien versterkt worden door andere psychiatrische bedden naar dit traject over te hevelen.
Het zorgtraject voor gedwongen opnamen moet een volwaardige plaats krijgen binnen justitie en binnen de zorg, vindt het Overlegplatform. Met strikte naleving van de wettelijke criteria voor gedwongen opname.
Een werkgroep van de FOD Justitie buigt zich momenteel met medewerking van de FOD Volksgezondheid over een wijziging van de wet op de gedwongen opnamen van 26 juni 1990. Maar die hervorming is niet breed genoeg: er moet ingegrepen worden in de drie fasen van het zorgtraject, zoals aangegeven. Er is haast bij de totstandkoming van het overleg met de politieke vertegenwoordigers daarover.