Zelfs de dood kan ons niet scheiden
We kennen wellicht allemaal in onze omgeving een koppeltje waarvan beide partners in korte tijd overleden zijn, soms in een tijdspanne van een paar dagen. Het tweede overlijden komt plots, door een acute hartdood. Geen toeval. Rouw is verantwoordelijk.
Rouw werkt op het lichaam in via inflammatie. Onderzoek heeft zopas een rechtstreeks verband aangetoond tussen de hevigheid van de inflammatie en de diepte van de rouw.
Een 100-tal rouwenden vulden de Inventory of Complicated Grief in. Allemaal hadden ze in de voorbije maanden hun partner verloren. Men beperkte zich tot koppels die minstens drie jaar samen waren, omdat uit onderzoek blijkt dat men na die tijdspanne een goede kans heeft om echt van een emotionele binding te kunnen spreken.
Mensen met een score ≥ 25 op de Inventory bleken het lichamelijk veel minder goed te maken. Sommigen klaagden zelfs van pijn. Er bestond een rechtstreeks verband tussen de scores op de Inventory en de waarden van cytokines IL-6, TNF-αen INF-γ.
Plaque of puilende apex
Via ruptuur van een plaque veroorzaakt inflammatie een hartinfarct. Naast hartinfarct bestaat er nog een ander verschijnsel dat acute hartdood kan uitlokken, zeker in de eerste uren na het overlijden van een partner: stressgerelateerde cardiomyopathie. Het gaat om een soort verlamming van het myocard, gerelateerd aan een plotse stijging van vooral adrenaline. Klinisch ziet het eruit als een hartinfarct, maar men vindt geen afwijkingen op de coronarografie.
De stressgerelateerde cardiomyopathie is in principe reversibel, tenzij het hartfalen zo ernstig wordt dat de dood intreedt. De patiënten zijn meestal vrouwen ouder dan 60 jaar. Het verschijnsel wordt in de literatuur bedacht met verschillende benamingen, waaronder - om voor de hand liggende redenen - broken heart syndrome. Omdat de echografie typisch een dilatatie met verminderde beweeglijkheid van het linkerventrikel in het licht stelt, spreekt men ook wel van apical ballooning syndrome.
De stressgerelateerde cardiomyopathie werd voor het eerst nauwkeurig beschreven in 2001, door een Japans team. Zij noemden het takotsubocardiomyopathie. Een takotsubo is een fuik. Daaraan deed het puilende hart hen denken.
Medscape, Grief Tied to Death.