Foutloze aansprakelijkheid nog in kinderschoenen

"De systeemkosten die gepaard gaan met het Fonds Medische Ongevallen zijn onverantwoord hoog. Mensen kunnen advies inwinnen bij het FMO en toch nog naar de rechtbank van eerste aanleg gaan, hoger beroep en cassatie aantekenen. Eigenlijk werd een bijkomende weg gecreëerd en is er niets weggenomen."

Geert Verrijken - 1 november 2018

Aan het woord is Wannes Buelens. Hij doctoreerde op het 'Medisch Ongeval Zonder Aansprakelijkheid' (MOZA), een erg actueel thema gezien de recente perikelen bij het Fonds Medische Ongevallen. Dat FMO kwam er ondanks het al bestaande aansprakelijkheidsrecht, legt Buelens uit. "De stelling dat medische aansprakelijkheid sowieso voor zorgvuldig handelen zorgt, is betwistbaar. Een chirurg denkt tijdens een ingreep niet voortdurend: als ik dit of dat doe ben ik aansprakelijk. Ongevallen gebeuren gewoon, zonder voorbedachte rade. Men kan het aansprakelijkheidsrecht dus perfect verlaten, behalve misschien voor zware fouten, nalatigheden en opzettelijke fouten. Andere fouten en nalatigheden kan men overlaten aan het tucht- en strafrecht."

Het zou dus beter zijn mocht het FMO enkel tussenkomen als het over een MOZA gaat. Dat kan bijdragen aan een betere vertrouwensrelatie tussen arts en patiënt. De aansprakelijkheid van de arts wordt dan niet meer beoordeeld door het FMO. De schade moet wel 'abnormaal' en 'ernstig' zijn. Dit wil zeggen: de patiënt overlijdt of is 25% invalide of is zes maanden arbeidsongeschikt in een periode van een jaar of ziet zijn levensomstandigheden ernstig verstoord worden.

Het FMO zag het daglicht bij wet van 31 maart 2010. Het duurde wel nog twee jaar alvorens het Fonds werd opgericht. Buelens: "In 2012-2013 kreeg het FMO meer dan 90 aanvragen per maand, vandaag de dag zo'n 50. Daardoor had men van bij het begin een enorme achterstand. Bovendien is er slechts budgettaire ruimte om 80 MOZA's te vergoeden." Voor het aantal gevallen baseerde de wetgever zich op Frankrijk.

Sinds de oprichting heeft het FMO slechts 26 MOZA's vergoed. Buelens: "Het sleepte vier jaar aan alvorens het Fonds op kruissnelheid kwam. Uiteraard zal de uitstroom aan vergoedbare MOZA's nog stijgen. Of men er 80 per jaar haalt, wordt pas later duidelijk."