Van ziekenhuis- naar netwerkdenken
"De ziekenhuisnetwerken verlaten het 20ste-eeuwse model met een raad van beheer die uittorent boven de andere bestuursorganen en waarbij de Medische Raad een noodzakelijk kwaad is. Netwerken nemen beslissingen met impact op de medische organisatie volgens een consensusmodel, in overleg tussen artsen en beheerders."
Zegt professor Dirk Ramaekers (KU Leuven). Hij zetelt als onafhankelijk expert voor Domus Medica in de overleggroep die de netwerking voorbereidde. Vanuit zijn verleden als medisch directeur bij het Ziekenhuisnetwerk Antwerpen (ZNA) en nu bij Jessa heeft hij veel ervaring met samenwerking tussen ziekenhuizen.
In een persmededeling drukte Zorgnet-Icuro "een zekere bezorgdheid" uit over het consensusmodel in de nieuwe wetsontwerpen. Ramaekers daarentegen verheugt zich over de structurele vertegenwoordiging van de artsen. "Er zijn wel consequenties. Als beheerders zitten artsen mee aan het stuur. Dat heeft een majeure inhoudelijke impact op onder meer de zorgkwaliteit en dus de patiënten. Artsen kunnen zich ook niet langer beperken tot louter supporteren langs het voetbalveld."
In de plaats van het verzwaard negatief advies betekent het consensusmodel ook dat artsen bestuurlijk mee het bad in gaan. "Met het Paritair Overleg Comité is dat nu al het geval. Dat draait echter niet overal", aldus Ramaekers. "Het consensusmodel werkt verfijnder en vergt dat beide partijen hun verantwoordelijkheid nemen conform de ziekenhuiswet."
Voorts geeft de Medische Raad (MR) gefaseerd aan wat op netwerkniveau komt en wat niet. "Dat worden strategische beslissingen in een concurrentiële netwerkomgeving. Wat impliceert dat men ook opportuniteiten kan missen. Een nieuw model van robotchirurgie installeren vergt bijvoorbeeld investeringen en een goede opleiding. Een financiële en organisatorische overeenkomst is hiervoor nodig met de MR en het bestuur. Een netwerk dat oeverloos discussieert, mist de trein."
Verder wijst hij op de grote 'spam of control'. "Sommige artsen worden zenuwachtig van de omvang van een netwerk. Management wordt in de specialistische opleiding nu nog onvoldoende aangeboden. Universiteiten bieden wel bijkomende scholing aan. Ook de netwerken zelf, de artsensyndicaten én de beroepsgroep zijn hiermee bezig."