Snelle diagnose van acute dyspnee: wat helpt?
Bij volwassenen met een episode van acute dyspnee (nieuw of plotse verergering) is een snelle en correcte diagnose nodig. Om uit te zoeken welke tekens en symptomen kunnen helpen bij het stellen van deze diagnose, voerden de auteurs een diagnostische systematische review uit.
Van de 24 studies waren er acht die uitgevoerd werden op spoed en alle nodige data bevatten (4.737 patiënten). Alle studies rapporteerden hartfalen, twee studies ook longembolie, exacerbatie van COPD of astma, acute longinfectie, of acuut coronair syndroom. De prevalentie van hartfalen bij acute dyspnee schommelde van 25% tot 59%.
Vergelijking van tekens en symptomen leert dat koorts en sputumproductie heel weinig sensitief zijn, terwijl vermoeidheid, orthopnee, paroxismale nachtelijke dyspnee, hogere druk in de venae jugulares, rhonchi en perifeer oedeem weinig specifiek waren (gepoolde sensitiviteit 0,55). De specificiteit was laag voor vermoeidheid, matig voor de aanwezigheid van koorts, sputumproductie, orthopnee, paroxismale nachtelijke dyspnee, rhonchi, en goed voor hogere druk in de venae jugulares en perifeer oedeem (gepoolde specificiteit voor meeste tekens varieerde van 0,69 tot 0,88). De positieve likelihood ratio schommelde tussen 0,64 en 4,11, en de negatieve likelihood ratio tussen 0,59 en 1,29 (met een uitschieter: rhonchi, met een gepoolde negatieve likelihood ratio van 0,35).
Kortom, er is geen symptoom of teken dat met aanvaardbare sensitiviteit een diagnose van hartfalen, COPD, astma of longembolie kan uitsluiten. In het voordeel van hartfalen pleiten een hogere druk in de venae jugulares, een derde hartgeluid, en longcrepitaties.
Renier W et al. Signs and symptoms in adult patients with acute dyspnea: a systematic review and meta-analysis. Eur J Emerg Med 2018;25(1):3-11. doi: 10.1097/MEJ.0000000000000429.