Omgaan met breedsprakige patiënten
Consulten met breedsprakige patiënten zijn niet gemakkelijk. De patiënten leggen weinig focus en geven veel irrelevante informatie. Het verzamelen van informatie die nodig is voor het stellen van een diagnose, verloopt moeizaam. Enkele tips.
Breedsprakigheid kan verschillende oorzaken hebben. Dat kan gaan over sociale oorzaken (eenzaamheid), emotionele oorzaken (nervositeit) en persoonlijkheidsgebonden oorzaken. Elke oorzaak vereist een andere aanpak.
Focus op andere consultdoelen
Breedsprakigheid die wordt veroorzaakt door eenzaamheid, is een uiting van een behoefte aan contact en steun. De patiënt blijft niet praten omdat hij of zij meer diagnostiek of behandeling wil, wel emotionele steun. Sta stil bij wat de patiënt denkt en voelt.
Pak de emotionele oorzaak aan
Bij sommige patiënten manifesteert ongerustheid of nervositeit zich door veelvoudig en ongestructureerd praten. In zo'n geval kan de arts de patiënt het best eerst op zijn of haar gemak stellen. Het is daarom belangrijk dat je de vraag naar ongerustheid niet routineus stelt en dat je niet maar half naar het antwoord luistert. Houd oogcontact met de patiënt en let op hoe die 'erbij zit'. Zeg ook geen dingen als: "Ik zou me maar geen zorgen maken als ik uw verhaal zo hoor", als je niet zeker weet dat er inderdaad geen reden is voor ongerustheid. Voor je het weet voelt de patiënt zich niet serieus genomen en dat kan het contact flink verstoren.
Voorbeeldzin: "U oogt wat gespannen, is er iets aan de hand?"
Kondig aan wat u gaat doen
Wees duidelijk over hoe het consult zal verlopen en welke tests u zal uitvoeren en waarom. Dat stelt de patiënt op zijn gemak.
Wees directief
Breedsprakigheid vraagt om een directievere houding. Neem de leiding in het consult, zodat de patiënt minder ruimte krijgt om uit te weiden. Vraag bijvoorbeeld om alleen met ja of nee te antwoorden. Een directieve benadering kan een nadelig effect hebben op de arts-patiëntrelatie. Begin met een gezonde interesse in het verhaal van de patiënt.
Voorbeeldzin: "Het is belangrijk dat u me laat uitpraten, anders raak ik de draad kwijt."
Maak de patiënt mee verantwoordelijk
Maak breedsprakige patiënten medeverantwoordelijk voor wat er tijdens het consult aan de orde moet komen en de maximaal beschikbare tijd. Zo begrijpen ze beter wat er allemaal in een consult moet gebeuren. Vraag in het begin van het consult al over welke klachten en problemen de patiënt het wil hebben. Als de patiënt dan toch nog een ander onderwerp aansnijdt, kunt u zeggen dat u daar nu geen tijd voor hebt en dat dat besproken kan worden in een volgend consult. Geef in het begin van het consult aan hoeveel tijd u voor de patiënt kunt uittrekken.
Onderbreek empathisch
Als een onderbreking nodig is, helpt het om deze onderbreking te 'verzachten'.
Voorbeeldzin: "Wat u daar aanhaalt is belangrijk. We kunnen daar in een volgend consult op terugkomen."
Maak gebruik van humor
Via humor kan de arts aan de patiënt vragen om zijn gedrag bij te sturen, zonder hem te beledigen of te beschuldigen. Een misplaatste grap kan de arts-patiëntrelatie echter ernstig schaden. Het is dus wel een kwestie van aftasten bij wie dit wel of niet kan.