KB 78: piramide wordt bloem, arts behoudt centrale plaats
In de toekomst wordt de gezondheidszorg niet langer piramidaal -met de arts als leidende figuur bovenaan- georganiseerd. Voortaan geldt de metafoor van de bloem: de patiënt is de kern, de zorgverstrekkers zijn de bloemblaadjes rondom hem. Dokters behouden wel hun centrale plaats in de gezondheidszorg: ze stellen de diagnose en maken het voorschrift.
Woensdagnamiddag werd de kick-off gegeven voor de langverwachte hervorming van het fameuze Koninklijk Besluit nr. 78 van 10 november 1967 op de uitoefening van de gezondheidsberoepen. Naast de ziekenhuisfinanciering is dit één van de belangrijkste werven die minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid Maggie De Block (Open VLD) tot een goed einde hoopt te brengen.
Er was zeer veel belangstelling voor deze startconferentie. Naast minister De Block spraken de kabinetsmedewerkers professor Koen Vandewoude, jurist Tom Goffin en kabinetschef Pedro Facon.
Monopolie
Ondanks de bloemstructuur en de veel minder hiërarchisch georganiseerde zorgverlening behoudt de arts wel zijn centrale plaats in de gezondheidszorg, zo lichtte Vandewoude toe. Ook in de toekomst hebben dokters een monopolie op de medische diagnose. Vandewoude: "De arts maakt het voorschrift, andere zorgverstrekkers voeren het uit. De patiënt kan doorverwezen worden om de behandeling voort te zetten." Met dien verstande evenwel dat de 'functionele autonomie' van andere zorgverstrekkers uitgebreid wordt. Als voorbeeld van een zorgberoep met functionele autonomie haalde Vandewoude de kinesitherapeuten aan.
Groepsvoorschrift
Een belangrijke nieuwigheid is dat de arts patiënten kan doorverwijzen door middel van een groepsvoorschrift. Vandewoude: "Zo trekken we de kaart van de multidisciplinaire zorgverlening. Artsen stellen de diagnose terwijl de uitvoering van de behandeling door een multidisciplinair team gebeurt." Een arts kan de leiding hebben van dat team maar dat is niet noodzakelijk. Sterker nog, er hoeft zelfs geen arts deel uit te maken van het team. "Het patiëntendossier fungeert als een belangrijk controle-instrument," voegt Vandewoude eraan toe. "Daarmee kan de arts nagaan hoe het team de behandeling heeft uitgevoerd."
Directe toegang
Eveneens een ingrijpende hervorming is dat patiënten directe toegang kunnen krijgen tot een aantal zorgberoepen. Dat is nu al het geval met vroedvrouwen die zonder tussenkomst van een arts bevallingen mogen uitvoeren. Vandewoude: "Dat principe wordt uitgebreid tot andere gezondheidsberoepen. Wel zijn er enkele voorwaarden. Zo ligt de volledige verantwoordelijkheid bij de zorgverstrekker die de handelingen uitvoert. En bij twijfel is het de arts. Dat is eveneens het geval wanneer een diagnose noodzakelijk is." Het kabinet werkt momenteel aan een lijst van handelingen waarop de directe toegankelijkheid niet van toepassing is.
Consultatieronde
Kabinetschef Pedro Facon kondigde aan dat er tot 30 november over de hervorming van KB 78 een publieke consultatieronde loopt. Tot dan heeft dus een breed inhoudelijk, maatschappelijk debat plaats. Facon: "Iedereen kan concepten, dingen die we over het hoofd gezien hebben enz. kwijt op www.kb78.be." Geïnteresseerden vinden op die website ook thematische artikels en meer informatie.
Na de consultatieronde wordt de hervorming in wetteksten gegoten. De parlementaire discussie is voorzien voor 2017-2018. Het kabinet De Block maakt zich sterk de hervorming nog deze legislatuur te kunnen afronden.
In Artsenkrant van vrijdag 7 oktober gaan we dieper in op deze hervorming.