Boeiend en ontspannen presenteren kan je leren
Presentaties geven is een belangrijk onderdeel van de carrière van heel wat huisartsen en specialisten. Of het nu gaat om een toelichting op een congres of een uiteenzetting voor collega's. Toch zijn presentaties voor sprekers vaak spannend, maar voor deelnemers vervelend. Met enkele eenvoudige tips, vermijd je presentatiestress en zorg je voor een geboeid publiek.
Presentaties geven is een belangrijk onderdeel van de carrière van heel wat huisartsen en specialisten. Of het nu gaat om een toelichting op een congres of een uiteenzetting voor collega's. Toch zijn presentaties voor sprekers vaak spannend, maar voor deelnemers vervelend. Met enkele eenvoudige tips, vermijd je presentatiestress en zorg je voor een geboeid publiek.
Je hoort wel eens dat je presentatiestijl en hoe je iets zegt, belangrijker zijn dan wat je te vertellen hebt. Dat is niet helemaal waar: een vlotte, bruisende presentatie is misschien minder vervelend om naar te luisteren. Maar dat wil niet zeggen dat je er ook écht iets mee bereikt hebt.
Tom Iterbeke, trainer en zaakvoerder bij Tweetakt: "Voor je aan een presentatie begint, moet je jezelf een cruciale vraag stellen: wat wil je écht bereiken met je presentatie? Wat gaan de mensen in je publiek anders doen nadat ze je verhaal hebben gehoord? Dat lijkt vanzelfsprekend, maar dat is het niet. Het effect van je presentatie wordt versterkt, als je aan je publiek duidelijk kan maken waar je naartoe wil."
Het doel van je presentatie scherp krijgen, is belangrijk. Maar het is niet voldoende. Zodra je weet wat je wil bereiken, is de tweede vraag hoe je je publiek zover krijgt.
Albrecht Wauters, presentatietrainer en stemcoach bij Tweetakt: "Jij vindt het onderwerp van je presentatie ongetwijfeld erg boeiend. Maar dat betekent nog niet dat je publiek meteen die mening deelt. Je krijgt ze pas op het puntje van hun stoel door duidelijk te maken waarom jouw presentatie ook voor hen erg belangrijk is. Niet iedereen herkent dat zelf, je moet dat vaak expliciet op tafel leggen."
Het belang van je presentatie duidelijk maken, kan door je publiek te overtuigen met emotionele of rationele argumenten. Het meest overtuigende argument is échte pijn: waar heeft je publiek last van en hoe ga je dat oplossen? Tom Iterbeke: "Vergelijk het met een patiënt die je wil overtuigen om te stoppen met roken. Rationele argumenten (je hebt veel minder kans op longkanker) of emotionele argumenten (denk aan je kinderen) kunnen helpen. Maar het is de patiënt met pijn in zijn borst, die meteen zal luisteren naar wat je te vertellen hebt."
Het publiek meenemen
Het doel en belang van wat je te vertellen hebt, vormt meteen de introductie van je presentatie. Nu je weet waar je naartoe wil, is het kwestie van een heldere structuur op te bouwen. Die moet ervoor zorgen dat je publiek je verhaal kan volgen en niet verdwaalt in alle informatie en argumenten.
Albrecht Wauters: "Een heldere structuur bouw je op in 3 of 4 grote blokken. Die opbouw maak je duidelijk bij het begin. En je kan ernaar verwijzen bij elk nieuw onderdeel. Zo vis je deelnemers op die de draad even kwijt zijn. Bovendien is het ook voor jezelf rustgevend om op terug te vallen."
Je presentatie afronden, doe je door terug te grijpen naar de belangrijkste conclusies uit je presentatie. Nu je verhaal is verteld, kan je controleren of je doel is bereikt en een expliciete oproep doen aan je publiek om aan de slag te gaan met wat ze geleerd hebben.
Aangenaam en ontspannen presenteren
De trainers van Tweetakt halen lachend een handleiding 'lichaamstaal' uit hun rugzak. "Dit gebruiken we als oefening tijdens onze workshops. Het vertelt hoe je moet staan, hoever je knieën uit elkaar moeten, wat je met je handen en voeten moet doen en hoe je moet kijken naar het publiek. Als je al die tips toepast, sta je letterlijk en figuurlijk in een kramp. Dat werkt dus niet."
Tom Iterbeke: "Een presentatie aangenaam maken, zit in kleine, maar moeilijke details. Stephen Hawking is op dat vlak voor mij een relevanter voorbeeld dan pakweg Steve Jobs. Hij gebruikt wat hij heeft: een sterk inhoudelijk verhaal, humor en zijn eigen vertelstijl. En als je naar een presentatie van hem luistert, merk je meteen wat je als luisteraar belangrijk vindt..."
Albrecht Wauters: "Zwijgen en ademen! Dat zijn de belangrijkste punten om op te letten als je presentaties geeft. Traag praten, een mentaal 'punt' zetten na elke zin en af en toe zwijgen helpt je publiek om te bevatten en verwerken wat je vertelt. Het zorgt er bovendien voor dat een presentatie veel aangenamer wordt, niet alleen voor je publiek maar ook voor jezelf. Snel praten zorgt voor een tunneleffect: je kan zelf niet meer nadenken en je publiek haakt af."
Ademhalingsoefeningen kunnen daarbij helpen. Ze dwingen je om rustig en helder te praten. En de houding en extra zuurstof verlaagt je stressniveau.
Tom Iterbeke: "En een laatste tip: wees niet te hard voor jezelf en kies je gevechten. Met een duidelijk doel, een heldere opbouw en een rustige aanpak geraak je al heel ver!"