Kort en goed?
Heel lang geleden reveleerde Artsenkrant het bestaan van zogenaamde draaideurpatiënten in de ziekenhuizen: net ontslagen zieken werden in hetzelfde hospitaal meteen weer opgenomen. Niet omdat hun medische toestand dit vereiste, wel omdat zo het verblijf in twee werd geknipt. Heropname deed de kassa rinkelen. De wet liet het toe en dus zorgde het artikel indertijd voor de nodige ophef. Na veel gepalaver, overleg en tijdverlies in de talrijke commissies die de ziekteverzekering rijk is, volgde een wetswijziging. En nu is deze kwalijke praktijk, die als enige doel had de ziekteverzekering te melken, al ettelijke jaren afgeblokt.
" Zonneklaar is tot slot wel dat de huisarts een belangrijke rol te spelen heeft in het vermijden van heropnames."
Toch kosten ongeplande heropnames de samenleving nog steeds een flink pak geld. Hoeveel is niet duidelijk. Wel duidelijk is dat er ook vandaag nog steeds patiënten onnodig worden heropgenomen. Het doctoraat van dokter Braet waarover we in deze krant berichten, toont alvast aan dat het een stuk beter kan. Heropnames vermijden vergt wel samenwerking tussen alle partijen - ziekenhuizen, eerste lijn, mantelzorg, patiënten - én het symbolisch slopen van de ziekenhuismuren. Vermijdbare heropnames voorkomen, is niet simpel. Vaak heeft het probleem immers ook een niet-medische (sociale) dimensie. Lange ziekenhuisverblijven en heropnames kunnen verband houden met een onvoorbereide thuissituatie - wanneer de patiënt alleenstaand is bijvoorbeeld. En een te lang ziekenhuisverblijf heeft zelf soms kwalijke nevenwerkingen.
Vergeleken met België is de opnameduur in de Verenigde Staten zeer kort. Dat blijft niet zonder gevolgen, het aantal heropnames swingt in de States de pan uit. Het Amerikaanse voorbeeld leert dat er grenzen zijn aan het verkorten van de ligduur. Een te kort ziekenhuisverblijf kan bijvoorbeeld tot gevolg hebben dat complicaties die normaliter in het ziekenhuis worden opgevangen zich voordoen in de thuissituatie. Dat mag uiteraard de bedoeling niet zijn. Dansen op een slappe koord is het, een voortdurende zoektocht naar een goed evenwicht tussen kwaliteit en opnameduur.
Zonneklaar is tot slot wel dat de huisarts een belangrijke rol te spelen heeft in het vermijden van heropnames. Daarmee houdt het beleid maar beter rekening, ongeacht hoe het toekomstige landschap van de gezondheidszorg er uitziet.