Ligt de stethoscoop binnenkort in het museum?
De Breton René Laennec werkte 200 jaar geleden, in 1816, in het Necker-ziekenhuis in Parijs toen hij de stethoscoop uitvond die we nu nog steeds gebruiken. Maar is de stethoscoop op weg om te verdwijnen? Volgens sommigen zal hij worden verdrongen door nieuwe technologische tools die elektronica, informatica en ultratonen combineren.
De Amerikaanse Food and Drug administration (FDA) heeft zopas de intelligente stethoscoop goedgekeurd die ontwikkeld werd door de Californische start-up Eko Device. (1) Het instrument bevat een digitale adapter die makkelijk op de buis van een stethoscoop kan worden geplaatst. Met bluetooth kan de arts op zijn tablet of smartphone de hartslag van zijn patiënt registreren en versterken, om de kenmerken te vergelijken met de medische databases en, indien nodig, doorsturen naar een specialist voor een grondiger onderzoek en een preciezere diagnose.
Het toestel bevat ook een algoritme dat honderden geluiden analyseert, detecteert en in een categorie onderbrengt. Zo zouden cardiovasculaire ziekten veel beter opgespoord kunnen worden, ook door huisartsen die geen cardiologische expertise hebben.
In de lijn van het toestel dat Eko Devices heeft ontwikkeld, kunnen we ook de intelligente stethoscoop noemen die studenten van de John Hopkins University (2) hebben ontwikkeld. Hij bevat zes microfoons die de lichaamsgeluiden registreren, en een zevende, externe microfoon, die ruis capteert, zodat die uit de analyse kan worden gefilterd. Het toestel zou vooral handig zijn in een luidruchtige omgeving, zoals een ambulance, de spoedafdeling of een conflictzone. Het is eveneens een digitaal toestel, dat automatische diagnoses voorstelt dankzij geperfectioneerde algoritmes en een efficiëntere bewaking en betere follow-up van de patiënt mogelijk maakt.
En het kan nog futuristischer: een team van het beroemde Massachusetts Institute of Technology heeft een minisensor ontworpen die is uitgerust met een in silicone verpakte elektreetmicrofoon die het hartritme en ademhalingsritme kan detecteren in geluiden die in de slokdarm worden opgevangen (3). De onderzoekers hebben ook een algoritme ontwikkeld dat de geluiden van de hartslag en de in- en uitademing van de longen kan omzetten in een betrouwbaar signaal.
De auteurs verwachten dat deze pil-stethoscoop de follow-up makkelijker kan maken van patiënten met trauma's of chronische ziekten (astma, emfyseem, aritmie, enz.). Het hulpmiddel zou ook toegepast kunnen worden om de lichamelijke conditie van soldaten na te gaan (vermoeidheid, stress, tachycardie, enz.) maar ook die van amateur- en beroepssporters.
De uitvinding is al getest op dieren, en de eerste resultaten zouden positief zijn. Maar voor we het bij de mens kunnen gebruiken, is er nog veel werk aan de winkel.
Vervangen we in de toekomst de stethoscoop door een pil die we inslikken? We zijn toch een beetje wantrouwig. Er zijn artsen die vinden dat we op onze hoede moeten zijn voor te veel gejuich over deze nieuwlichterijen, en dat we vooral niet te veel uitsluitend op de techniek moeten vertrouwen bij het klinische onderzoek van de patiënt.