Antibiotica voorschrijven bij een matige exacerbatie van COPD, is dat echt nodig?
ABACOPD is een interventionele, Duitse, multicentrische (22 ziekenhuis- en privécentra), gerandomiseerde, placebogecontroleerde, dubbelblinde studie.
Of het zin heeft antibiotica voor te schrijven in geval van een exacerbatie van COPD, is een vraag die zeker mag worden gesteld.
Dergelijke exacerbaties zijn frequent en kosten de sociale zekerheid handen vol geld.
Een dergelijke behandeling is niet vrijblijvend. Ze kan immers het optreden van resistentie in de hand werken en soms ernstige bijwerkingen veroorzaken (infectie met Clostridium difficile). Anderzijds is er nogal wat discussie over het nut van een dergelijke behandeling. Bij meer dan de helft van de exacerbaties worden immers blijkbaar respiratoire virussen teruggevonden en slechts in 20-30% van de gevallen worden potentieel pathogene bacteriën ontdekt.
Bovendien is het helemaal niet bewezen dat antibiotica echt invloed hebben op de prognose. Er werden immers maar weinig placebogecontroleerde studies daaromtrent uitgevoerd en geen enkele van die studies was statistisch krachtig genoeg om een verschil aan te tonen.
De ABACOPD-studie vergelijkt daarom het effect van toediening van een antibioticum of een placebo gedurende 5 dagen bij 980 patiënten met een matige exacerbatie die een gestandaardiseerde behandeling kregen met systemische corticoïden, inhalatiebronchodilatatoren en zo nodig zuurstof.
Het primaire eindpunt is een klinisch falen (gedefinieerd als de noodzaak tot verdere toediening van antibiotica tot d30). Secundaire eindpunten zijn de frequentie van relaps of nieuwe exacerbaties, de duur van het herstel en het optreden van bijwerkingen op lange termijn. De studie (NCT01892488) wordt gefinancierd door de Duitse federale minister voor educatie en onderzoek. Te oordelen naar de titel van het artikel dat de studieopzet beschrijft, gaan de auteurs ervan uit dat antibiotica niet noodzakelijk zijn. De studie wil dus aantonen "dat antibiotica niet nodig zijn bij matige exacerbaties van COPD."
De eerste resultaten worden verwacht tegen januari 2016. Het lange wachten begint ...