AADM: Subspecialisatie ook voor de eerste lijn
AADM streeft naar een horizontaal georiënteerd zorgmodel - met een sterk uitgebouwde en drempelvrije eerste lijn en een laagdrempelige tweede en derde lijn. De twee laatste zijn complementair aan de eerste lijn en ondersteunen die.
Om dat te bereiken moeten een aantal belangrijke voorwaarden vervuld zijn. Zo moet de huisartsenpraktijk een erkenning krijgen als organisatorische eenheid van de zorg. Patiënten moeten zich inschrijven in een huisartsenpraktijk, wat kan gebeuren langs het ziekenfonds - maar dan wel op voorwaarde dat de huisarts ook akkoord gaat.
Informatiedoorstroming
Performante IT moet communicatie tussen de uiteenlopende medische programma's verzekeren. De bevolking moet over dit alles natuurlijk goed geïnformeerd worden. Voor alle zorgverleners in het zorglandschap moet er een taakomschrijving komen. En het beleid moet transparent zijn doordat het de gezondheidsdoelstellingen formuleert.
Zorg dichtbij en op maat van de patiënten moet mogelijk blijven. Maar zeer gespecialiseerde zorg moet wel 'geconcentreerd' worden. Dat niet alleen om financiële redenen: het moet zo mogelijk zijn om de expertise in de betrokken centra up-to-date te houden. Over die gespecialiseerde zorg moet ook correcte informatie doorstromen naar de zorgverleners en patiënten.
Allesomvattend en toegankelijk
Huisartspraktijken bieden een efficiënte eerstelijnszorg. Dat betekent: inclusief de coördinerende rol, 'comprehensive' (allesomvattend en integrerend), continu en 'equity-based' (want huisartsen bereiken iedereen in de maatschappij).
Een goed georganiseerde huisartsenpraktijk - met de geïntegreerde werking van andere zorgverleners of in nauw contact met deze andere zorgverleners - bouwt een performant systeem uit op maat van de patiënten. Die blijft betaalbaar maar voldoet ook aan de uitdagingen van de toekomst.
Zorgtrajecten als nieuwe start
De zorgtrajecten zijn een belangrijke aanzet omdat voor de eerste keer is nagedacht over hoe de chronische zorg moet worden aangepakt. Maar ook omdat ze de erkenning inhouden dat een honorarium voor het overleg tussen huisarts en specialist nodig is.
Verder betekenen ze een doorbraak omdat ze de eigen kracht van de patiënten erkennen, dat is de zelfredzaamheid en actieve deelname aan de eigen (secundaire) preventie en zorg.
Grootste nadeel is echter dat er een zorgtraject is per pathologie. Er is geen 'generieke' vorm, die meer op maat is van de eerste lijn ('generiek' wil hier zeggen: aanpasbaar aan uiteenlopende pathologieën of multimorbiditeit, nvdr).
AADM streeft naar een meer veralgemeende vorm van ondersteuning, voor elke arts en patiënt, ongeacht de aandoening. Het statuut 'chronisch zieke' kan een eerste stap om de behoeften af te bakenen.
(Sub)specialisatie kan op alle niveaus
We zijn ervan overtuigd dat 'hooggespecialiseerde' zorg geen synoniem is voor universitaire zorg. Toch menen we dat niet elke zorg op elke straathoek kan aangeboden worden. Er moet op zijn minst rekening gehouden worden met incidentie en frequentie van de aandoeningen om de expertise van alle betrokken zorgpersoneel te garanderen.
Verder ijveren we voor subspecialisatie op het terrein van de huisartsenpraktijken. Het delen van specifieke kennis, op het niveau van de huisartsenpraktijken, vergroot de expertise van de betrokkenen. Het zet geïnteresseerde mensen in op hun domein, Het vergroot de arbeidstevredenheid maar brengt tegelijk eerstelijnszorg dichterbij de mensen.
ICT als ondersteuning
Door het delen van informatie, op of via een gezamenlijk communicatieplatform, verwerft iedere zorgverlener meer kennis. Vergaderingen moeten minder lang duren. Belangrijke informatie wordt gemakkelijker toegankelijk. En de organisatie van de zorg kan worden gedeeld. Wel moet bewaakt worden wat er gedeeld wordt met wie.
We willen zeer sterk benadrukken dat de informaticatoepassingen de zorgverlener, de patiënt en de zorg moeten ondersteunen en niet omgekeerd. Dat betekent vooral dat het systeem zich sterk moet kunnen aanpassen naar het individuele zorgniveau. Kan de zorgverlener of de patiënt de informatie ook op een adequate manier verwerken?
AADM wil een goed en performant communicatiesysteem, we willen e-health die onze eigen EMD-software ondersteunt. We verwelkomen dan ook een initiatief als eenlijn.be.
Om een performant systeem te ontwikkelen moeten zorgverleners, overheden en IT-ers dezelfde taal spreken. Dat vraagt een leerproces van alle betrokken.
Coaching en een aantrekkelijke financiering moet het gros van de zorgverleners over de meet trekken, zodat niet alleen de 10% voorlopers of believers deel gaan nemen. Men kan pas iets 'delen' als er iets belangrijks in het dossier staat enerzijds, en als 'ballast-info' wordt geweerd anderzijds.
Een aantal mooie projecten vormen een eerste aanzet. Zo denken we aan het medicatieschema, dat vooral zijn diensten kan bewijzen bij chronische zieken.