Vrederechter beslist over medische ingrepen 'wilsonbekwamen'
Op 1 september treedt de nieuwe wet voor meerderjarige wilsonbekwamen in werking. In bepaalde gevallen voorziet de wetgever voortaan een meer persoonsgebonden aanpak met gradaties. Ook voor de gezondheidszorg zijn er gevolgen. Medische ingrepen, met uitzondering van spoedingrepen, kunnen enkel nog mits toestemming van de vrederechter.
De vrederechter zal dus een heel belangrijke figuur worden voor meerderjarigen die wilsonbekwaam zijn. "Tot op dit ogenblik gold voor meerderjarigen die wilsonbekwaam zijn, bijvoorbeeld door een handicap, dat hun minderjarigheid werd verlengd", legt Herman Nys, professor medisch recht aan de KULeuven, uit. "In de nieuwe wet wordt bescherming aan wilsonbekwamen geboden op een gepersonaliseerde manier en dus met gradaties. Want de wilsonbekwaamheid kan bij de ene volledig zijn, bij de andere gedeeltelijk."
Vrederechter
Het is de vrederechter die moet oordelen in hoeverre iemand wilsonbekwaam is en al dan niet zelfstandig kan functioneren. "Uiteraard zal de vrederechter zich laten adviseren door een omstandig medisch certificaat. En de vrederechter zal per wilsonbekwame meerderjarige een bewindvoerder aanstellen. Deze vervangt de 'voogd' van vroeger en krijgt het voor het zeggen, als steun van de wilsonbekwame."
Professor Nys wijst meteen op enkele elementen waarbij de bewindvoerder buitenspel wordt gezet. En dat heeft dan meteen te maken met medische kwesties. "Zo is het de vrederechter die beslist of een wilsonbekwame al dan niet een medische ingreep mag ondergaan. Spoedingrepen vallen daar wel buiten. Persoonlijk vind ik dit een spijtige zaak, want het kan dagen of weken duren vooraleer een vrederechter een beslissing neemt. En zelfs voor niet-spoedeisende ingrepen kan dit vervelend voor de patiënt zijn. Die wil zijn of haar operatie liefst zo snel mogelijk laten gebeuren."