UZ Brussel pioniert met nieuwe bestralingsmethode voor bewegende tumoren
Professor Mark De Ridder, diensthoofd radiotherapie in het UZ Brussel, stelde donderdag met trots het nieuwe systeem VERO SBRT voor. Dank zij deze methode, die wordt aangewend bij patiënten met long- of leverkanker, hervalt minder dan één op de vijf binnen de twee jaar na de behandeling.
Het UZ Brussel is het eerste ziekenhuis ter wereld dat het nieuwe toestel gebruikt. Het wordt aangewend voor de bestraling van bewegende tumoren - in eerste instantie long- en levertumoren, maar er zijn ook studies aan de gang met borstkanker. Na drie jaar ontwikkeling en twee jaar klinisch onderzoek kan deze behandeling nu in de dagelijkse praktijk worden aangeboden.
Het grote voordeel van VERO SBRT is dat het gezonde weefsel rond de tumor gespaard blijft. En aangezien de gezonde weefsels niet bestraald worden, kan een hogere dosis dan in de klassieke schema's rechtstreeks worden toegepast.
Geen chirurgie
Deze nieuwe bestralingsmethode is een alternatief voor heel wat patiënten met kleine longletsels of voor colonkankerpatiënten met beperkte uitzaaiingen. Ze wordt vooral voorgesteld aan patiënten die geen chirurgische ingreep meer kunnen ondergaan of bij wie de tumoren zo gesitueerd zijn dat ze technisch gesproken niet toegankelijk zijn voor chirurgie.
"Bij long- en levertumoren is het moeilijk om curatief te bestralen met een hoge intensiteit zonder de omliggende weefsels te beschadigen, want de longen en de lever bewegen tijdens de ademhaling", legt prof. De Ridder uit. "Door die beweging worden enkele centimeters rondom de tumor telkens mee bestraald. Daardoor kan de radiotherapeut vaak niet een voldoende hoge en curatieve dosis toepassen."
Dynamic tracking
Met het nieuwe toestel wordt de beweging van de tumor gecorreleerd met de ademhaling van de patiënt tijdens de bestraling. "Zo kunnen we uitmaken waar de tumor zich een halve seconde later zal bevinden en kunnen we de tumor volgen met de bestralingsbundel. Dat noemen we 'dynamic tracking'", stipt Mark De Ridder aan.
Enerzijds maakt de nieuwe techniek het dus mogelijk om gezond weefsel te sparen en tegelijk de nevenwerkingen op korte en lange termijn zo veel mogelijk te beperken. Anderzijds zijn ook de bestralingsschema's korter : drie tot tien sessies volstaan.
Vrij ademen
Maar wat is nu het verschil met het andere systeem dat elders al gebruikt wordt voor de bestraling van bewegende tumoren ? Prof. De Ridder: "Bij respiratory gating wordt er een gate gedefinieerd (ongeveer 1/3 van de ademhalingscyclus) en wordt de bestralingsbundel enkel geactiveerd wanneer de tumor zich binnen de gate beweegt. Bij dynamic tracking volgt de bestralingsbundel de tumor gedurende de hele ademhalingscyclus, zodat de behandeling ongeveer drie keer sneller gebeurt. Dat verhoogt het comfort van de patiënt die minder lang plat moet liggen, wat vaak moeilijk is ingeval van hartdecompensatie en longproblemen. Bij gating dient de patiënt zo veel mogelijk binnen de gate te ademen, bij tracking kan hij vrij ademen."