Maaike Van Overloop: 'Uitstrijkjes horen bij huisarts'
Voor dokter Maaike Van Overloop kan er geen twijfel over bestaan: "Uitstrijkjes horen thuis in de huisartsenpraktijk." De cijfers zijn wellicht vertekend omdat gynaecologen meer geneigd zijn jaarlijks uitstrijkjes te nemen, terwijl huisartsen beter de aanbevolen tijdsintervallen respecteren, vermoedt ze.
De boodschap in de laatste aanbeveling van Domus Medica over cervixkankerscreening (2011) is niet mis te verstaan. "Elke Vlaamse huisartsenpraktijk moet uitstrijkjes kunnen uitvoeren." Het klassieke uitstrijkje wordt best door de huisarts genomen omdat preventie een totaalpakket is en de huisarts best geplaatst is om het overzicht te behouden, legt Maaike Van Overloop uit.
Wachttijden
Als voorzitter van Domus medica pleit ze ervoor om uitstrijkjes, zeker bij normaal resultaat, zo veel mogelijk op de eerste lijn te houden. "Naarmate je daar meer in slaagt, krijgt de gynaecoloog tijd en ruimte om zich te focussen op echte pathologie zodat de wachttijden in de tweede lijn korter worden."
Allemaal mooi in theorie, maar de cijfers liegen er niet om: huisartsen verliezen toch terrein? Dokter Van Overloop verkiest het woord 'terreinverlies' niet in de mond te nemen. "Ik denk dat huisartsen eerder geneigd zijn rekening te houden met de wetenschappelijke aanbeveling om uitstrijkjes maar om de twee - en tegenwoordig drie - jaar te plannen. Gynaecologen voeren de prestatie veelal jaarlijks uit, ook al is het dan niet terugbetaald. Dat vertekent het beeld."
In haar omgeving kent ze een gynaecoloog waar patiënten 15 maanden moeten wachten voor een preventief onderzoek. "En die houding vind ik perfect. Het signaal is dat patiënten voor preventie misschien beter naar de huisarts stappen. Op die manier houdt die gynaecoloog de ruimte voor echte pathologie, voor het opvolgen van afwijkende uitstrijkjes of complexe zwangerschappen."
Van Overloop verwacht een kentering in de cijfers. De jongere generatie huisartsen zal het preventieve takenpakket terug naar zich toehalen, voorspelt ze. "Het is een aandachtspunt bij veel jonge collega's. Met succes. In mijn eigen praktijk zie ik veel jonge vrouwen terugkomen, afgeschrikt door de wachtlijst bij de gynaecoloog."
Wieg tot graf
De gynaecoloog als 'eerstelijnsarts van de vrouw' vindt ze een achterhaald idee. "Net zoals pediaters onmogelijk de eerstelijnsarts van kinderen kunnen zijn. De meerwaarde van huisartsen is dat ze de patiënt volgen van de wieg tot het graf. Onze drempel is ook lager waardoor we meer kans maken om kansarme vrouwen te bereiken voor screening."