Jaarlijks 440.000 uitstrijkjes minder
Sinds juli 2009 wordt het cervixuitstrijkje nog maar één keer om de twee jaar terugbetaald. Voordien was er geen limiet. De eerste twee jaar na die beperking betaalde het Riziv in totaal bijna een miljoen minder uitstrijkjes terug. In het verlengde van deze maatregel daalde ook het aantal colposcopieën met een derde.
Sinds juli 2009 wordt het cervixuitstrijkje nog maar één keer om de twee jaar terugbetaald. Voordien was er geen limiet. De eerste twee jaar na die beperking betaalde het Riziv in totaal bijna een miljoen minder uitstrijkjes terug. In het verlengde van deze maatregel daalde ook het aantal colposcopieën met een derde.
Dat staat te lezen in de auditverslagen van het Riziv, die een overzicht geven van de geboekte uitgaven. Het KB dat de terugbetaling beperkt tot één cervixuitstrijkje om de twee jaar, verscheen in mei 2009 in het Staatsblad. De regeling trad in werking vanaf juli dat jaar. Er gingen lange gesprekken aan vooraf.
Een derde minder
Het uitstrijkje blijft belangrijk, ook als een hpv-vaccin wordt toegediend. De internationale richtlijnen raden een interval van drie jaar aan. De twee jaar-norm was dan ook een compromis. Bij een afwijkend resultaat blijven wel nog tussentijdse opvolgingsonderzoeken mogelijk.
Voor het eerst geeft het Riziv inzage in de impact van de maatregel. Het eerste jaar was er een daling met 515.000 uitstrijkjes (1 juli 2009 tot 30 juni 2010). Van de meer dan 1,2 miljoen onderzoeken die tot dan jaarlijks verricht werden, bleven er nog 742.000 over. Het tweede jaar was er een lichte herneming en werden er om en bij de 862.000 afnamen geboekt.
Het Riziv vergelijkt het jaarlijkse gemiddelde van de twee jaren voor de toepassing van de nieuwe regel met het gemiddelde van de twee jaren erna. Zo bekeken, daalt het aantal uitstrijkjes met 440.000 op jaarbasis (-35%). Die daling resulteert in een besparing van 1,6 miljoen euro. Een uitstrijkje kost 4,5 euro bovenop het tarief van de raadpleging. Het remgeld is 1,1 euro.
Gynaecologen nemen 91% van de uitstrijkjes voor hun rekening. Huisartsen zijn goed voor 8%, chirurgen en gynaecologen in opleiding doen de rest.
Het interval van twee jaar had ook een besparend effect op de vervolgonderzoeken bij afwijkende uitstrijkjes. Zo daalde ook het aantal colposcopieën met 33%, wat een bijkomende besparing van 1,5 miljoen opleverde. Tot halfweg 2009 werden jaarlijks 350.000 colposcopieën terugbetaald. Volgens de controledienst van het Riziv ligt het aandeel van deze onderzoeken ten opzichte van het aantal uitstrijkjes nog boven het percentage van 10 tot 15% in de wetenschappelijke literatuur.
Om de drie jaar
In principe wordt vanaf 2013 screening op cervicale kanker nog maar één keer om de drie jaar terugbetaald. Dat zou 2,7 miljoen opleveren. In het akkoord artsen-ziekenfondsen staat ook dat er een cumulverbod komt voor een screeningsuitstrijkje en een colposcopie. Daar staat wel tegenover dat het remgeld voor screening geschrapt wordt, wat de besparing door de drie-jaar-interval volledig zou wegvagen.