Cognitieve achteruitgang na hartchirurgie is gelinkt aan delirium
Oudere patiënten die een hartoperatie ondergaan vertonen vaak een cognitieve achteruitgang. Die kan in sommige gevallen een jaar later nog merkbaar zijn. Een onderzoek toont nu aan dat postoperatief delirium deze achteruitgang in de hand werkt.
Oudere patiënten die een hartoperatie ondergaan vertonen vaak een cognitieve achteruitgang. Die kan in sommige gevallen een jaar later nog merkbaar zijn. Een onderzoek toont nu aan dat postoperatief delirium deze achteruitgang in de hand werkt.
Delirium komt vaak voor bij ouderen die ziek zijn of een operatie hebben ondergaan. Ook bij patiënten die een hartoperatie hebben ondergaan, zoals plaatsing van een bypass (CABG) of chirurgie van de hartkleppen, komt delirium vaak voor. Het verband tussen postoperatief delirium en postoperatieve achteruitgang van de cognitieve functie op langere termijn is evenwel nooit echt aangetoond.
In een studie die vandaag in de NEJM verscheen werden 225 patiënten van 60 jaar of ouder gevolgd, die een hartoperatie ondergingen. De cognitieve functie werd gemeten met een Mini-Mental State Examination (MMSE). Een beoordeling vond plaats vóór de operatie, dagelijks tijdens het verblijf in het ziekenhuis vanaf dag twee na de ingreep, en verder na één en zes maanden, en na één jaar.
Van deze patiënten vertoonden er 103 een delirium na de ingreep - 46% van het totale aantal. Bij patiënten die een delirium vertoonden, zagen de onderzoekers een beduidende grotere achteruitgang van de cognitieve functie in de dagen na de operatie: min 7,7 punten op de schaal van 30, tegenover min 2,1 (p<0.001).
Na een maand vertoonde de groep die postoperatief delirium onderging, nog steeds een significant lagere MMSE-score dan de groep zonder delirium. Het verschil dat men nog constateerde na zes maanden en na één jaar kon echter niet meer significant worden genoemd, als men in rekening bracht dat de deliriumgroep ook voor de operatie net iets minder scoorde op de MMSE.
Na zes maanden had 40% van de deliriumgroep nog steeds niet hun oude cognitieve niveau terug bereikt, tegenover 24% van de patiënten die geen delirium ontwikkelde. Na één jaar lag dat percentage nog steeds hoger (31% vs 20%), maar het was niet significant meer (p=0.055).
Volgens de auteurs van de studie suggereert dit dat het de moeite loont om het risico van postoperatief delirium vooraf in te schatten. Bij patiënten met een hoog risico zouden dan preventieve maatregelen kunnen genomen worden. Verder onderzoek moet dat evenwel nog hard maken.