'Geneeskunde discrimineert ouderen'
Ook hartpatiënten van 80 jaar en ouder kunnen tegenwoordig succesvol behandeld worden. Dankzij minder invasieve technieken en medicijnen is leeftijd geen contra-indicatie meer voor een nieuwe aortaklep. Dat zegt hoogleraar cardiologie Menko-Jan De Boer (Nijmegen). Hij klaagt aan dat ouderen op basis van hun leeftijd worden uitgesloten van behandeling.
Professor De Boer greep zijn inaugurale rede aan de Radboud Universiteit (Nijmegen) aan voor een pleidooi tegen leeftijdsdiscriminatie in de gezondheidszorg. Ouderen een medische behandeling ontzeggen zonder dat daar een medische reden voor is, komt neer op discriminatie op basis van leeftijd, ook wel 'ageism' genoemd.
DilemmaNaar schatting 80% van de mensen ouder dan 80 jaar heeft verkalkte en minder flexibele aortakleppen. Ook de mitralisklep verkalkt en gaat slechter functioneren. "Artsen staan dan voor het dilemma of ze bij die ouderen al dan niet een behandeling moeten instellen", zegt Menko-Jan De Boer. "De risico's van een openhartoperatie zijn doorgaans groot en het kan een terechte keuze zijn om ouderen er niet aan bloot te stellen."
Maar dat is dan zonder de nieuwe technologie gerekend. Er komen in de cardiologie immers steeds meer interventies beschikbaar die minder invasief en belastend zijn waardoor de mortaliteit bij ouderen gedaald is. "Een aortaklep vervangen, kan sinds enkele jaren via katheterisatie. Ook een lekkage aan de mitralisklep kan verholpen worden door er met behulp van de katheter een clipje op te plaatsen."
Die nieuwe technieken zijn perfect geschikt voor patiten bij wie de risico's van een openhartoperatie te groot zijn, zoals 80-plusssers. Er is dan ook geen geldige medische reden meer om ouderen met hartklachten een behandeling te ontzeggen, aldus De Boer.
Hij pleit voor meer wetenschappelijk onderzoek naar diagnose en behandeling van acute coronaire syndromen, zoals hartinfarct, bij ouderen. Dat 80-plussers zowel van onderzoek als van behandeling worden uitgesloten, staat voor hem gelijk aan leeftijdsdiscriminatie.
Impliciete keuzeOuderen komen inderdaad steeds meer in aanmerking voor technologie die vroeger alleen voor jongeren waren weggelegd. Officieel mag er dan in Nederland - net zoals in Belgi- geen sprake zijn van leeftijd als criterium voor een behandeling, dat belet niet dat de keuze om ouderen een levensrekkende behandeling te ontzeggen impliciet gemaakt kan worden. De stelling van De Boer is een heftig pleidooi tegen elke vorm van 'age-based-rationing'.