Naar een onderbouwd kwaliteitsbeleid in 2030
Tijdens de zomermaanden voerde het Leuvens Instituut voor Gezondheidsbeleid (LIGB) onderzoek uit naar de toekomst van het kwaliteitsbeleid in de Vlaamse ziekenhuizen. Bedoeling daarvan is de bevindingen om te zetten in een relevant beleidsadvies voor de overheid.
De jongste tijd beweegt er één en ander op het vlak van het kwaliteitsbeleid. Op pagina 24-25 kan u lezen dat het universitair ziekenhuis van Gent een eigen kwaliteitsprogramma uittekent. Dat impliceert niet dat de samenwerking met NIAZ wordt opgegeven. Toch zijn er nogal wat ziekenhuizen die zich afvragen of de geleverde (financiële) inspanningen voor een accreditering door JCI of NIAZ nog wel opwegen tegen de baten.
Minder helder is wat ervoor in de plaats komt. Hoe moet het kwaliteitsbeleid in Vlaanderen er over tien jaar uitzien? Precies dat wil het LIGB nagaan in het kader van de leerstoel ' Future of hospital quality' van Zorgnet-Icuro onder leiding van de professoren Kris Vanhaecht en Dirk De Ridder.
Toekomstvisie
"In een eerste fase", zegt dokter Jonas Brouwers (LIGB), "bekijken we retrospectief welke kwaliteitsinitiatieven Vlaamse ziekenhuizen en associaties de afgelopen jaren namen. Wat zijn de kwaliteitsuitkomsten op basis van de minimale Ziekenhuisgegevens?"
Bovendien liep er tot 31 augustus een zogenaamd Discrete Choice Experiment (DCE), een peiling naar de visie van de verschillende stakeholders op het toekomstig kwaliteitsbeleid. Als stakeholders worden beschouwd directies, raden van bestuur, de overheid, artsen, verpleegkundigen, paramedici en patiënten. "Allen kregen ze een stem in het debat", dixit Brouwers.
Waardebepaling
Het Discrete Choice Experiment is een methode afkomstig uit de marketing. Aan de hand ervan vlooit men uit welke aspecten van een product het meeste 'waarde' krijgen. Dokter Brouwers: "Dat proberen we nu ook te doen. We willen nagaan waaraan stakeholders het meeste belang hechten inzake kwaliteitsinitiatieven. Die analyse gebeurt op groepsniveau en per stakeholder."
In het experiment kon men bijvoorbeeld op een schaal van 1 tot 10 aangeven welke groepen - verpleegkundigen, middenkader, raad van bestuur, patiënten, artsen enz. - in welke mate bijdragen tot het toekomstige kwaliteitsbeleid. Andere vraag is wie best de controle uitoefent - en op wat? Is dat de overheid? Het ziekenhuis zelf? Een (inter)nationale organisatie? Op welk niveau moet de controle gebeuren?
Indien in de DCE-doelgroepen zoals patiëntenvertegenwoordigers, paramedici of overheden ondervertegenwoordigd zijn volgen er in de loop van september naar hen toe bijkomende oproepen. Daarna verwerkt het LIGB de resultaten en bespreekt ze met de koepels en de overheden. Tot slot maakt men de gegevens publiek bekend.
Beleidsadvies
In een derde en laatste fase heeft dan een internationale benchmarking plaats met verschillende experts. Zij geven hun visie op een toekomstig kwaliteitsbeleid.
Alle bevindingen samen vormen de basis voor een beleidsadvies over kwaliteit in de ziekenhuizen. "De leerstoel Future of hospital quality loopt van 2019 tot 2022 en omvat ook twee doctoraatsthesissen. Die van mezelf en van collega Astrid Van Wilder", licht dokter Jonas Brouwers nog toe.